Over talenten en chauvinisme

Ook een erg leuke baan ...

“Maar waarom ben je nou nog nooit teruggeweest?” Die vraag werd niet eens gesteld aan een keukentafel waar buren wel eens koffie met elkaar drinken. Nee, die buren – die zogezegd op aimabele wijze 'on speaking terms' waren – kwamen elkaar op een zomermorgen tegen in het trappenhuis van het flatgebouw. “Ga jij nog op vakantie, buurman?” “Jawel, maar ik weet nog niet waarheen.” “O, dan ga je toch lekker naar de Molukken? Als je maar weer terugkomt, want je bent zo'n beetje de meest normale mafkees in het trappenhuis. Ben je trouwens al eens teruggeweest?” De buurvrouw was oprecht verbaasd toen hij ontkennend antwoordde. “Ik durf niet zo goed terug,” zei hij. “Straks valt het allemaal tegen en dan heb ik geen plek meer op de wereld waar ik naar verlangen kan. Of het moeten de Aran Islands voor de westkust van Ierland zijn.” Zou de buurvrouw, die al lang zijn buurvrouw niet meer is, hem nu de vraag stellen waarom hij pas nu, op 56-jarige leeftijd, voor het eerst naar Maluku, meer bepaald naar Porto op Saparua gaat, dan zou hij op een geheel ander antwoord komen … “Ik ga nu pas, omdat mijn moeder er niet meer is en ik niet meer voor haar het Gouden Kind hoef te zijn dat Troost brengt voor alles wat er verkeerd ging in haar leven. Ik ga nu pas, want nu pas kan ik onder ogen zien dat ik heel lang niet bij mijn landgenoten wilde horen. En ook nu wil ik niet horen bij Molukkers met een minderwaardigheidscomplex die zich op het gênante af chauvinistisch op de borst slaan omdat landgenoot Giovanni van Bronckhorst als voetballer successen heeft gevierd. Dat zijn van die idioten die het tot een Nationale Molukse Verdienste rekenen als een landgenoot in zo'n weerzinwekkend talentenjachtprogramma de 18e voorronde heeft gehaald omdat het arme schaap net iets minder vals zingt dan de andere zesduizend kandidaten. En geen moeder, vader, broer of tante die dan zegt “Meisje, jouw talenten komen het best tot hun recht achter de kassa van Albert Heijn … wees vooral trots op je mooie ogen, maar hou op met wat jij denkt dat zingen is of neem een andere nationaliteit aan, verander je naam en ga in Oost-Geörgie wonen, want je zet gans de Molukse gemeenschap voor aap.” Ik houd vooral ook niet van landgenoten die nog nooit van fictie hebben gehoord en die denken dat de Frans Lopulalan-figuur in 'Onder de sneeuw een Indisch graf' volledig samenvalt met de Frans Lopulalan met wie ze ooit op school gezeten hebben. Ik houd niet van Molukkers die vinden dat het 'onder een Moluks graf' had moeten zijn, want dat zijn mensen die nog nooit van metrum en ritme hebben gehoord en die zou je eigenlijk per Koninklijk Besluit moeten verbieden om ooit nog eens iets anders te lezen dan hun eigen ontslagbrieven of aanmaningen wegens wanbetaling of desnoods de Kinderbijbel als ze nog een beetje in de buurt van Onze Heiland willen blijven.” Zo zou zijn antwoord luiden als hij die buurvrouw op straat zou tegenkomen. Want nu zijn Zeer, Zeer Oud Geworden Moeder er niet meer is kan hij zich vrijmoedig over zijn Dierbare Landgenoten uitlaten, zonder dat De Oude Dame er op wordt aangekeken. Na al die jaren gaat hij voor het eerst naar het Vaderland, want hij wil nou wel eens weten bij wie hij wel zou willen horen.

Inbraak

Om te stelen

Paniek als er blijkt te zijn ingebroken in het voormalige huis van Geliefde, waar zoon N met zijn vader woont … “Een nieuwe playstation en zijn laptop weg … ” “GVD … ” zegt de schrijver, maar dan voluit. “Maar ik zit in de auto … ,” zegt Geliefde. “En ik heb daarnet al politie gezien, dus ik houd op met bellen. Ik bel je straks weer.” Een nieuwe playstation, een nieuwe laptop voor zoon N en voor Geliefde het geld voor de reis naar Maluku die ze geboekt heeft, dat is wat de schrijver zou willen betalen. Maar dan zou hij zelf ook op het dievenpad moeten en daar heeft hij de komende weken geen tijd voor. Misschien dat er iets te regelen valt met de collega's van kunstenaarsorganisatie BTC, dat zijn tenslotte allemaal volbloed - Molukkers in het raszuivere genre. Die kennen vast wel zo'n Molukse Hangjongere die nodig wat aan zijn CV moet doen en als er dan een vacature vrijkomt bij het Nationaal Koninklijke Commando 'Scalpeer die Blonde nep-Indo-Barbaar met zijn anti-Moslim-praatjes' dan staat het wel fraai om onder de rubriek 'Bijzondere Vaardigheden/Kwaliteiten' op dat CV te kunnen melden 'In staat onder de meest gecompliceerde omstandigheden en overigens in het nachtelijk duister bij nieuwe maan levensgevaarlijke operaties uit te voeren waar Justitie niet aan wenst mee te werken.' En dan vraagt de sollicitatiecommissie, onder voorzitterschap van zo'n achterbakse CDA-er die geen principes wel rancune kent omdat hij niet gevraagd is voor een ministerspost, natuurlijk “En wat heeft u met het geld en met de goederen gedaan?” “Weggegeven natuurlijk, het was een onbetaalde stage.” “Spreekt hier ook een zeker idealisme uit? Een zeker begaan zijn met het lot van de misdeelde medemens?” “Idealisme? O, ik wist niet dat u die term kende, u is toch van het CDA … maar uiteraard, dat houden mijn ooms mij altijd voor en of ze wel helemaal goed snik zijn, daar laat ik mij liever niet over uit, maar ze zeggen altijd … Een Echte Molukker staat op om in te grijpen als de Hollandse Natie in opperste nood verkeert … ” En de volgende dag in de Telegraaf “Geert Wilders gebarbecued op feestje Amsterdamse Hells Angels – bewakers omgekocht met laptops en playstations. CDA weet natuurlijk van niets.”

Gepaste kleding

Opeens moest ik denken aan mijn vroegere huisgenoten Brian en Grady, twee bijna karikaturaal grote Amerikaanse negers die na Vietnam en stationering op Soesterberg geen zin hadden om terug te gaan naar Alabama. Brian niet omdat zijn neefje Vinnie in 'Nam' gesneuveld was en hij zijn tante – 'Poor Lady'- niet onder ogen durfde te komen. Grady niet omdat hij hield van fietsen langs de Vecht en omdat hij in de Utrechtse Zadelstraat een bejaarde man had leren kennen die een winkeltje had in gitaarbenodigdheden en die hij bluesakkoorden leerde. Het beeld van die twee monumentale zwarte knapen doemde voor mij op toen ik 's morgens in de lift stond en halverwege de weg naar beneden gezelschap kreeg van twee ruziënde mannen, die ik totdantoe alleen maar gehuld gezien had in versleten bomberjacks en afzakkende trainingsbroeken … “Goedemorgen … Klootzak … ” “Goedemorgen mannen … ” Dat 'klootzak' richtte de ene man tot de andere. Die met de eretitel stond daar gekleed in een slecht zittend pak dat ooit zwart geweest moet zijn, maar om de oorspronkelijke kleur te duiden moest men door een grijze waas heen kijken. Om de boord van een geel overhemd droeg hij een opvallend nieuw glimmend groene stropdas met roze stippen en zijn voeten waren gestoken in afgetrapte sportschoenen. “Je gaat het verdomme niet verkloten, hoor je me?” “Oké, oké, man. Rustig nou.” “Je praat netjes en je gaat dat allemaal niet vertellen van al die shit die je hebt uitgevroten als die gasten er niet naar vragen.” “Oké, oké, man. Rustig maar.” “Nou heb je een kans en je gaat het niet verkloten.” … Het was 1973 en Brian, wiens tante iedere week wel een keer collect probeerde te bellen – “No I'm sorry, I won't accept the call.” – besloot toch maar naar Alabama te gaan om het verdriet en de mogelijke verwijten van de 'Poor Lady' tot zich te nemen. “But you have to dress properly, man.” sprak Grady hem ernstig toe. En zo kon het gebeuren dat we Brian naar Soesterberg brachten waar hij in het Amerikaanse militaire toestel zou stappen, deprimerend slecht gekleed in een vooroorlogs kostuum dat de boomlange man van de gitaarwinkel nog in de kast had hangen.

Regelen

Langzamerhand worden de contouren zichtbaar … AV (een zeer toepasselijke afkorting, want mevrouw bestiert een Audiovisueel eenmansbedrijf – en zoiets heet geen eenvrouwsbedrijf, want 'eenmansbedrijf' is Nederlands/een staande uitdrukking en dat laatste niet) voert het aantal berichten dat zij in verband met de reis naar Maluku naar de schrijver en diens 18-jarige Jongste Zoon stuurt opeens drastisch op … het verhaal van de spijkers en de koppen … De schrijver houdt helemaal niet van zaken regelen, hij loopt liever dan dat hij de voorband plakt van zijn Trek-hybride (inderdaad van hetzelfde merk als waarop Lance Armstrong al dan niet gedrogeerd triomfen vierde), want geregeld moet dan worden dat de bandenplakspullen compleet zijn en dat de fietspomp vanachter de koelkast geëvacueerd wordt, waar het apparaat langs 's Heren Ondoorgrondelijke Wegen terecht gekomen is na een vorige operatie aan diezelfde voorband … en zo'n koelkast kan men niet zomaar verplaatsen, dat levert onrust op in het koelsysteem … en voor de schrijver het weet zit hij met zijn gedachten bij oktober als hij gedurende zes weken van huis zal zijn en voornoemde koelkast onbeheerd achter zal moeten laten en als hij maar niet vergeet de deur op een kiertje open te laten omdat er anders een lucht ontstaat die hem bij thuiskomst terstond aan het CDA zal doen denken en dan zal in november het huis dagen achtereen gelucht moeten worden en wat dat kost aan energie en waarom heeft men nog altijd niet geregeld dat de maandelijkse energierekening automatisch wordt overgeschreven … Dat komt omdat er dan een briefje naar de bank geschreven moeten worden en men weet niet … AV vraagt vriendelijk hoe dat nou zit met het verblijf op Ambon, waar, hoe lang en waarom en waar zijn we in Godsnaam aan begonnen … met een cameraploeg naar Porto op Saparua gaan en de familie daar in welke zin dan ook verrassen met al dat 'fancy stuff' aan opnameapparatuur omdat er een film gemaakt gaat worden over 'de schrijver die de Molukkers in Nederland een stem gegeven heeft' … erg vleiend allemaal, maar de schrijver reserveert zijn stem dezer dagen toch liever voor het bemoedigend toespreken van het nageslacht … van Joch B, van wie hij verwacht dat die het hem zeer kwalijk zal nemen dat hij hem in Nederland verwekt heeft en niet in het land waar hij thuishoort … Van Meisje B, dat dit jaar naar HAVO 4 gaat en hem bij minstens 3 thuiswedstrijden zal moeten missen, als zij vanuit het centrum van de verdediging met de bal aan de voet opstoomt om de bal naar een medespeelster, rechts bij de zijlijn te tikken met de bedoeling de bal voorbij de tegenstander terug te krijgen en als dat laatste niet lukt, wie is er dan om Meisje B met een enkele brul te verbieden de tegenstandster onreglementair tegen de grond te duwen en om haar medespeelster in straat-poëtische termen een voor de sport al te nadelige omgang met leuke jongens te verwijten … Zijn stem geven aan de Molukkers in Nederland, het is goed om daar voor de camera op het strand van Saparua nog eens wijze woorden over te spreken … woorden die bij nogal wat Molukkers in het altijd wel beschikbare verkeerde keelgat zullen schieten. Daar kan de schrijver zich nu al op verheugen … Maar uiteraard, gewaardeerde filmmakers, zijn er ook Molukkers die heus wel deugen. De Helden en Heldinnen van de Beeldende Kunst en de Theater-triomfen bijvoorbeeld, die de Taal van Wijster/De Punt 1977 verstaan, die met Hun Werk antwoord geven op vragen die 'de' Hollanders vergeten zijn te stellen.

Moe van de drank

Niet-Moluks horloge

De man in de trein was moe en dat kwam niet alleen doordat de intercity van 22.53 vanuit Amsterdam naar Nijmegen 'tot onze spijt' een vertraging had van 'circa' tien minuten. Hij raakte gesteld op de Nederlandse Spoorwegen, want hij wist uit ervaring dat met 'circa tien minuten' meestal in werkelijkheid acht, soms zelfs maar zeven minuten werd bedoeld. Dat was wel even anders dan dat 'uurtje later' waar zijn Molukse collega's, met wie hij bezig is een Erg Belangrijk en Imposant Project van de grond te tillen, het over hebben als er weer eens Heel Snel Belangrijke Zaken te zijnent besproken moeten worden. De man was zo'n beetje de enige Staatloze Molukker in het Koninkrijk die heeft leren klok kijken. Andere Molukkers hechtten aan het horloge met elastieken aandrijfmechanisme dat dagelijks met kruidnagelolie gesmeerd dient te worden, want anders is men geen Echte Molucker en men heeft het als Molucker al zo moeilijk nu rolmodel, topvoetballer Giovanni van Bronckhorst op 35-jarige leeftijd gepensioneerd is (“Gepensioneerd?” “Ja, van voetballen en van al te zeer bewierookt worden krijgt men nu eenmaal een ouwe-wijven-smoelwerk.”) en men het dus als Zielige Natie even zonder Echte Moluckse Helden moet doen. Anderzijds was hij wel een beetje chagrijnig geworden door het inzicht dat die zeven minuten vertraging net iets te kort was om met zijn versleten rechterenkel-hang-en-sluit-werk het hele eind heen en weer te lopen om een kop koffie te halen bij de AH-to-go, waar de koffie € 0,60 goedkoper was dan bij 'Kiosk'. Behalve vanwege het financiële voordeel was koffie halen bij AH-to-go ook nog aantrekkelijker omdat men bij AH-to-go de koffie geheel zelf uit de automaat mocht halen en men dus verschoond bleef van gedwongen contact met het sociaal onvaardige geteisem dat zich namens 'Kiosk' achter de koopwaar had opgesteld. Nooit zeggen 'Goedenavond, meneer. Wat kan ik voor u doen?', leert men tijdens het rollenspel bij de sollicitatieprocedure die de afdeling Personeel & Organisatie bij 'Kiosk' bedacht heeft. “De klant zo kwaad mogelijk aankijken want die duikt me daar zomaar op terwijl jij net zo lekker je ballen aan het tellen was en als je dan zo nodig wisselgeld moet teruggeven omdat je anders een knal op je bek krijgt, smijt dat dan zonder 'alstublieft' en beslist ook zonder 'dankuwel' op de balie en kijk over de schouder van die klootzak met diezelfde boze blik – “Ja, zo ja … dat doe je goed.” – alvast de volgende klant achter hem aan.” Moe was hij ook van de wijn die hij bij Neef J gedronken had, want hij had in de Volkskrant gelezen dat alcohol soms helpt tegen gewrichtsaandoeningen en hij kwam na drie glazen tot de slotsom dat hij wel wat langer over dat 'soms' had mogen nadenken … “Dan kun je die fles net zo goed leegdrinken,” had Neef J geopperd en wie was hij om Neef J tegen te spreken … Gelukkig was hij niet in zijn eentje naar Neef J en diens C gereisd, maar verkeerde hij in het goede gezelschap van filmmaker JAJ en die schreef het allemaal op wat Neef J en diens C hen vertellen konden over de reis naar en het verblijf in Porto op Saparua.

Terugtrekken.

Daniël Ortega

Arie Elshout is redacteur/columnist bij de Volkskrant. Een denker die met de nodige distantie zeer leesbare stukken publiceert en die in zijn column van 2 augustus uiteenzet hoe Nederland zich terugtrekt, zich als een oester sluit … men heeft wel het benul dat terugtrekken van alle buitenlandse troepen uit Afghanistan bizarre gevolgen zal hebben voor Afghaanse vrouwen, maar wat kan men er aan doen … “(De terugtrekkende) Beweging is breed, van links tot rechts, van PVV tot PvdA,” noteert Elshout en daardoor komen de wenkbrauwen toch in beweging. Het zijn maar woorden en men mag gerust zeggen dat de PVV 'rechts' te noemen is, maar de PvdA is al heel lang niet als 'links' aan te duiden … De terugtrekkende beweging van de PvdA van links naar het midden, naar stiekem rechts, naar de eigen koopwoning (waar grootvader in zijn Drentse plaggenhut niet van durfde te dromen), naar witte scholen voor hun verwende kinderen die op hun verjaardagsfeestje één Mohammedje en één Fatimaatje mogen/moeten uitnodigen, want hun vader is conciërge/schoonmaker/neo-slaaf op voornoemde witte school, die verloochening van het ooit heilig verklaarde beginsel van Solidariteit tekende zich in Utrecht zo'n dertig jaar geleden al af in wat zich 'Collectief Café Averechts' verkoos te noemen … Achter de toog stonden Dappere Linkse Lieden die amper weet hadden van wat het vak kastelein met zich meebrengt. Moest men voor drie glazen bier des avonds om 21.00 uur nog fl 3,75 betalen, vijf minuten later – het was al 21.05 en het Linkse Nooit Echt Werkende Volk begon wat moe te worden – was er alle kans dat men voor dezelfde bestelling fl 3,25 of fl 4,31 mocht afrekenen. Wie daar aanmerkingen over maakte werd weggehoond als 'kapitalistische kleinburger', die geen notie had van wat 'collectief' eigenlijk inhield. Collectief werden er – met gevaar voor eigen leven – 'linkse liederen' gezongen waarin solidariteit werd uitgedragen met de Nicaraguaanse Sandinisten van President Daniël Ortega. Men zong daar hard, zeer hard (en, eerlijk is eerlijk, nog zuiver ook). Zo hard dat de toenmalige Amerikaanse president Ronald Reagan, die de Contra's, de gewapende tegenstanders van Ortega steunde, wel geïmponeerd moet zijn geraakt. Maar hoe vroom begaan de Linkse Dapperen ook waren met de verre Sandinisten, van enig compassie met de meer naaste medemens was nooit sprake als het café gesloten was, als de Dappere Linksen zich voor de min of meer verdiende nachtrust hadden teruggetrokken in hun huizen, in de omgeving van hun 'Socialistische Collectieve Café'. Want dan brak het uur aan waarop de plaatselijke hoertjes bezit namen van de straat en het waren niet zozeer de Meisjes van Plezier waar de Dapperen hinder van ondervonden, maar de clientèle die met ronkende motoren in auto's door de straten reed om de koopwaar te monsteren en Links Utrecht belde dan ook vanwege geluidshinder de politie op, die zich daarop genoodzaakt zag het tippelverbod te handhaven. (NB Iedere vergelijking in termen van 'NSB' en 'razzia's' wordt slechts ter kennisneming aangenomen). De terugtrekkende beweging, het oestergedrag, waar Elshout op duidt, werd al ingezet toen 'Collectief Café Averechts' daar kwam, midden in een volksbuurt. Tussen mensen die niet welkom waren in dat café en die zich rechtens afvroegen waaróm men daar niet gewenst was. Wel welkom was de zich noemende 'Ome Jan', die ene breindode proletarische dorpsgek waar het Linkse Volk mee koketteerde. 'Ome Jan' was een karikatuur van zichzelf en hij was er oprecht van overtuigd dat ze iedere dag met scheeps- en vliegtuigladingen tegelijk het Vaderland binnen kwamen, de Surinamers die het op 'Onze Dochters', 'Onze Kinderbijslag' en 'Onze Goedkope Woningen' voorzien hadden. Not to mention 'Onze Sociale Voorzieningen', waaraan 'Ome Jan' in consumptieve zin dagelijks zijn patriottische bijdrage leverde. De abjecte, maar vooral malle opvattingen van 'Ome Jan' bleven onweersproken, want, zo betoogde het Dappere Linkse Tuig, “Die man mag zijn eigen mening hebben.” Dat laat zich billijken, want om die Vrijheid van meningsuiting hebben al die vaders van Links Nederland nog zo dapper gevochten, zo in die donkere jaren rond de Tweede Wereldoorlog – meer bepaald vanaf de 6e mei, voor alle zekerheid vanaf de 1ste juni 1945 … Wie zich afvraagt hoe het toch komt dat Blonde Geert nu opeens tot de regeermacht wordt toegelaten, die had in de jaren tachtig van de vorige eeuw wat vaker de 'Linkse' kroeg in moeten gaan.

Santana ...

'Er was eens, (niet zo) heel lang geleden' … daar begint elk verhaal mee … er was eens een Leuk, Lekker, Stoer Meisje in Waddinxveen, Joure, Vlissingen, Schin op Geul, Schoorl … dat iedere morgen in die zwoele zomervakantie van 1964, '62 of '72 wakker huppelde om over 'het tuinpad van haar vader' de dijk met iepenbomen over te draven om uitzinnig de ongenaakbare zee te begroeten. Om naar de stemmen te luisteren, door de wind uit verre landen aangedragen. Stemmen die zingen van kindertranen en kindergeluk … 'Geluk', dat was voor haar Vader, die haar na gedane timmerman-arbeid, na de maaltijd die smaakte naar de nooit aflatende zorg van Moeder, na een lange wandeling door de duinen, voorlas uit de Kinderbijbel. “Laat de kinderen tot mij komen en verhindert hen niet,” sprak Jezus … Voordat dit verhaal verwordt tot reli-snot: Al te kerkelijk want helemaal mal bleef Onze Heldin uiteraard niet en Jezus werd voor haar pakweg Carlos Santana die met zijn 'Europa' in de Leidse Groenoordhallen 1980 de kinderen ongehinderd tot zich liet komen en onder die kinderen waren ook jongens van Verre Molukse Landen, bij wie voornoemde Leuke, Lekkere en op de koop ook nog eens Stoere Meid uit Harderwijk om haar moverende redenen in de smaak wenste te vallen. In 1980 bestond er nog geen internet, dus kon Ons Meisje toen niet al googlend op de site van de PVV achterhalen dat het deze Leuke Jongens uit Verre Molukse Landen voornamelijk te doen was om haar Blanke Eerbaarheid en dat deze geilaards na gedane Obscene Zaken zoals het hoort met een meisje van Eigen Volk zouden trouwen. Vele hectoliters tranen later kwam dan toch die Gezonde Hollandse Jongen op haar levenspad … een Lieve Jongen natuurlijk, want dat heeft Ons Meisje wel verdiend … Zo lief dat er ook lieve kindertjes van kwamen en die werden zo lief opgevoed dat ze reeds in de kleuterklas heel erg lief het logo van Groen Links konden tekenen en waren ze in een narrige bui, dan tekenden ze toch nog even lief dat chagrijnige hoofd van Agnes Kant (“Ja kinderen, die is opgestapt omdat ze niet tegen haar verlies kon.”) … die kinderen kregen iedere dag de Psalmen en Gezangen van Solidariteit voorgezongen en dat er arme kindjes in Verre Landen leefden aan wie ze elke dag moesten denken, ook al stond hun hoofdje er niet naar, want Youtube-filmpjes kijken is natuurlijk vele malen leuker en bij Kinderen voor Kinderen moesten ze toch al met een kakstemmetje wijsneus-liedjes zingen … “Mama doet het allemaal voor jullie, hoor kinderen,” sprak de moeder streng als het nageslacht het zakgeld liever aan snoepgoed of breezers besteedde dan aan alweer zo'n slecht gekleed zwart kind met kapotte tanden en een enge ziekte die je kreeg van vieze spelletjes uit 'Waar ligt dat da-han, Mama?', dat zo nodig ook naar school wilde of dat nu spijt had want het had met een grote mensen-schietgeweer op andere zwarte mensen geschoten … “Want Mamma wil voor jullie en voor alle kindjes op de hele aardbol de wereld verbeteren. Is dat goed begrepen, stelletje verwende kut-kinderen?” … Maar aan alle vrome praatjes kwam opeens een einde toen het nieuws tot dit bastion van Modern Hollands Welvaren doordrong, dat er misschien wel een heus asielzoekerscentrum vlakbij het dorp zou worden gebouwd … Nachten achtereen lag de Lieve Vrouw uit Ermelo wakker naast haar voort-snurkende man – “Waar blijf je nou met je praatjes? Ik ga slapen.” – en in haar angstvisioenen zag ze die Leuke Jongens uit Verre Enge Molukse Landen die niet haar bestegen, maar … “Man … Echtgenoot … word eens wakker, we moeten hier weg … straks sleuren ze onze kindjes de bosjes in … ” “Ga slapen, Vrouw … er zijn hier geen eens bosjes, die zijn allemaal wegbezuinigd.” Het is aan die man te danken dat dit vrolijke verhaal een gunstige wending neemt, want die man houdt zielsveel van zijn Leuke, Lekkere en trouwens ook Stoere Vrouw uit de Peel en hij weet dat haar alleen onnadenkendheid, in geen geval hypocrisie verweten mag worden … weet zij veel dat vluchtelingen bescherming zoeken in menselijke warmte en niet in afgekloven politieke kreten … “Als jij dit jaar nou eens niet die paar Marokkaanse kinderen in de klas dat godvergeten Suikerfeest laat organiseren, want je kiest daardoor de verkeerde vorm voor de inhoud van een behartenswaardige boodschap. De beschaving moet gered – dat is de boodschap – en dat doe je niet door folkloristische verschillen te benadrukken. Het gaat toch zeker om de Liefde?” Maar die man is dan ook Dichter en Denker tegelijk. En alleen Dichters en Denkers kunnen het afgebladderde smoelwerk van deze natie nog enigszins opkalefateren.